Ukazujący się pod szyldem oficyny Lost In Time album „Chaos i Podróż do piekła” to kolekcja zbierająca dwie, utrzymane w czarno-białej poetyce, nietuzinkowe serie (powstałe na początku lat 80.), których wspólnym mianownikiem jest osoba Rafaela Aury Léona: urodzonego w Barcelonie komiksowego samouka posługującego się pseudonimem Auraléon.

Zbiór „Chaos” (w którym hiszpański autor pełni także obowiązki scenarzysty) otwiera nowela „Łysoń i Kudłaty” ukazująca pielgrzymkę protagonisty (zwanego Petit Bocino) do Porcelanowej Świątyni. Pytanie tylko, czy modły bohatera o sprawiedliwość dla jego ludu zostaną wysłuchane oraz, co równie ważne, przez kogo/co. Chwilę potem udajemy się na spotkanie ze „Skazańcem”, ściślej – gwałcicielem, któremu wymiar sprawiedliwości serwuje wyjątkowo przewrotną karę.

Nieco później, wraz z pilotem odrzutowca, wlecimy w sam środek „Leja”, czyli zagadkowej anomalii, by następnie przenieść się do XXIII wieku, w którym globalne przeludnienie jest tylko jednym z problemów powodujących istny „Chaos”. Pełne niedowierzania pytanie „Co?” towarzyszy załodze statku kosmicznego odnajdującej ślady życia na urokliwej planecie o nazwie Brown Sugar. Komenda „Uciekaj!” określa z kolei działania protagonisty kolejnej nowelki, będącej przypowieścią o poszukiwaniu wolności. „Marzenia” pewnego małżeństwa stanowią fundament humoreski o próbie uwolnienia się ze świata konwenansów, podczas gdy „On” okazuje się (osadzoną w średniowiecznej scenerii) uniwersalną w swej wymowie historią o uprzedzeniach, zabobonie i ksenofobii.

„Alicja” zabiera nas do świata rozdartego wojennym pandemonium, podczas gdy „Ojciec” kreśli ponurą wizję przyszłości, w której supremacji maszyn przeciwstawia się pewien śmiałek. „Etap” jest kameralną narracją snutą przez rannego żołnierza doznającego osobliwych halucynacji (tylko czy to na pewno zwidy?), zaś „Kropka” świetnie sprawdza się jako prztyczek w nos wszystkim samozwańczym bogom marzącym o stworzeniu człowieka doskonałego. Nienagannie pracujące „Trybiki” ukazują perypetie pewnego młodzieńca przybywającego do wielkiego miasta w poszukiwaniu mocnych wrażeń; „Światła” pozwalają lepiej dostrzec złudność jakichkolwiek racji przemawiających za rozpoczęciem konfliktów zbrojnych, natomiast gromki okrzyk „Zwycięstwo!” wybrzmiewa wyjątkowo gorzko w tej opowieści o (przechodzącym w stan spoczynku) wojskowym, który ciągle chce być użyteczny.

Mocno ambiwalentne, a przez to boleśnie ludzkie dramatis personae; liczne partie pierwszo- oraz trzecioosobowej narracji plus świetne dialogi zaprawione ciętym humorem to główne, choć nie jedyne atuty tych lapidarnych historii (zwieńczonych rewelacyjnymi puentami), w których nie zabrakło onirycznej baśniowości, dystopijnej fantastyki, poetyckiej refleksyjności czy absurdalnej groteski.

Drugi segment omawianego tomu to składająca się z kilku odsłon „Podróż do piekła” (tym razem za scenopisarskimi sterami zasiada Carlos Echevarría), dokumentująca perypetie Slima, który po samobójczej śmierci swoich towarzyszy jest jedynym załogantem statku dryfującego w przestrzeni kosmicznej. Osamotniony bohater skrupulatnie analizuje swoje aktualne położenie, jednocześnie wracając pamięcią do przeszłości, która upomina się o protagonistę z pełną bezwzględnością. Mówiąc krótko: zaskakujące połączenie „Solaris” Stanisława Lema z „Opowieścią wigilijną” Charlesa Dickensa i sztuką „Przy drzwiach zamkniętych” Jeana-Paula Sartre’a.

Zamknięty w twardej oprawie, wydany na dobrej jakości papierze album „Chaos i Podróż do piekła” oferuje zestaw fascynujących opowieści, które zapadają w pamięć również za sprawą rewelacyjnej oprawy wizualnej. Lekko karykaturalna, kiedy trzeba – bardzo szczegółowa i realistyczna – a do tego nienagannie wykorzystująca efekty światłocieniowe kreska Auraléona pozwala dostrzec w pracach Hiszpana precyzję, pasję i klasę: analogiczne do tych, które cechują twórczość takich artystów jak Moebius, Sergio Toppi, José Ortiz czy Alfonso Font. Polecam!

Auraléon, Carlos Echevarría: „Chaos i Podróż do piekła” („Caos/Viaje al infierno”). Tłumaczenie: Jakub Jankowski. Lost In Time. Nieledew 2026.