Wydanie bieżące

1 listopada 21 (357) / 2018

Przemysław Pieniążek,

PŁYWAJĄC W TYGLU (YANICK LAHENS: 'BŁOGIE ODWROTY')

A A A
Zamordowany sędzia Raymond Berthier, który za wszelką cenę pragnął zachować niezależność i wierzył w nadejście lepszych czasów. Jego żona Thérèse, niepotrafiąca pogodzić się ze śmiercią męża, na dobre tracąca serce do życia w rodzinnym mieście. Córka Berthiera, Brune, przepracowująca ból po stracie ojca dzięki muzyce i doznaniom zmysłowym. Jego szwagier Pierre Martin próbujący wraz z wyżej wymienionymi kobietami rozwikłać tajemnicę owej zbrodni. Chłopak Brune, Cyprien Novilus – stażysta w kancelarii prawnej pragnący wybić się ponad szarą przeciętność. A także Joubert, znany na ulicy jako Jojo Piman Piké – człowiek, dla którego zabicie bliźniego nie stanowi większego problemu. To najważniejsi, choć nie jedyni bohaterowie „Błogich odwrotów”: mają swoje marzenia i nadzieje, ale i zmagają się z ciężarem obaw, poczuciem straty bądź niespełnienia.

„Tutaj żyć znaczy przyzwyczajać się do upadków. Miasto to kocioł i trzeba się trzymać blisko piany, by nie pójść na dno” (s. 10) – kreśląc współczesną panoramę Port-au-Prince, haitańska pisarka Yanick Lahens ukazuje miasto o janusowym obliczu: przepełnione bólem i poezją, nieubłagane i łaskawe, łagodne i okrutne ponad wszelką miarę. Miasto, w którym śmierć jest na porządku dziennym, a pamięć o każdej kolejnej tragedii błyskawicznie zacierają emocje związane z najbliższym meczem piłkarskim.

Splatając pejzaż indywidualnych myśli z trzecioosobowym trybem narracji, Lahens snuje pasjonującą opowieść, w której moralne dylematy dramatis personae płynnie łączą się z wątkami kryminalno-obyczajowymi, ale także z pytaniami o sens nadziei i odwagi. „Błogie odwroty” są równocześnie uniwersalną w wymowie historią o poszukiwaniu własnego miejsca (zarówno w skali mikro, jak i makro), gromadzeniu doświadczeń określających jednostkową i społeczną tożsamość oraz dorastaniu do życia w prawdzie – chociażby przed samym sobą.

Nienaganny językowo utwór cenionej prozaiczki i eseistki to zmysłowa, nieoczywista, przesycona duchem poezji i muzyki, a jednocześnie wnikliwie przyglądająca się zastanej rzeczywistości polifoniczna powieść, o której nie sposób zapomnieć.
Yanick Lahens: „Błogie odwroty”. Przeł. Jacek Giszczak. Wydawnictwo Karakter. Kraków 2018 [seria literacka].