Wydanie bieżące

15 lipca 14 (374) / 2019

Mirosław Skrzydło,

OSTATECZNA KONFRONTACJA (ŁASUCH. TOM 3)

A A A
„Łasuch” to kapitalny przykład komiksowego cyklu, łączącego ze sobą różne gatunki literackie i filmowe. W tym przypadku mamy do czynienia z wybornym mariażem kina katastroficznego, rasowego horroru, dramatu psychologicznego, powieści drogi, klasycznego postapo i filozoficznych rozważań na temat naszej natury oraz idei człowieczeństwa. Wciągająca opowieść, koncentrująca się na tułaczce tytułowego Łasucha (Gusa) w towarzystwie małomównego byłego hokeisty Toma Jepperda i innych ocalonych ludzko-zwierzęcych hybryd, ma silnie proekologiczny wydźwięk. Niniejsze dzieło można śmiało uznać za pochwałę życia, empatii i wrażliwości, których nośnikiem jest małoletni protagonista serii. Wydawałoby się, że owe cechy nie mają prawa bytu w barbarzyńskim świecie, a jednostki formatu Gusa nie powinny zbyt długo egzystować w tym piekielnym zakątku. Twórca wzruszających „Opowieści z hrabstwa Essex” udowadnia, że nawet w krainie pozbawionej dobra, miłości i nadziei jest (minimalna) szansa na przetrwanie oraz pielęgnowanie tego, co dobre i sprawiedliwe.

We wcześniejszym tomach „Łasucha” Jeff Lemire kilkukrotnie informował nas, że Gus odgrywa wielką rolę w tragicznych zdarzeniach, które doprowadziły do śmierci miliardów istnień, a zarazem może zatrzymać śmiercionośną chorobę. Genezę enigmatycznej hybrydy (skrzyżowanie jelenia i dziecka) poznajemy w otwierającej rzeczony album wstrząsającej historii, zatytułowanej „Wypychacz zwierząt”. Otrzymujemy tutaj dramatyczne perypetie młodego przyrodnika, doktora Jamesa Truckera, który wraz z załogą statku HMS Aberdeen w 1911 roku udał się na północne krańce Alaski. Calem wyprawy było odnalezienie zaginionego niedoszłego szwagra Jamesa oraz odkrycie przez badacza nowych gatunków zwierząt. Jego przypuszczenia i hipotezy przeszły najśmielsze oczekiwania: przyrodnik trafił na ślad groźnej choroby zagrażającej ludzkości, a także poznał mroczną tajemnicę eskimoskiego plemienia.

Bohaterowie, którzy odnaleźli dziennik Truckera, udają się śladem jego wyprawy. Są przekonani (głównie doktor Singh), że podróż ta może doprowadzić do powstrzymania dalszej epidemii. Niestety, największym zmartwieniem pozostaje opętany Abbot i jego uzbrojony oddział sadystycznych morderców, którzy za wszelką cenę chcą ponownie uprowadzić Łasucha. Jakby tego było mało, człowiek podający się za dobrego Samarytanina w rzeczywistości jest groźnym psychopatą i mordercą. Wielkim plusem recenzowanego woluminu okazuje się konsekwentne rozwijanie sylwetek poszczególnych postaci – szczególne brawa za kreację napiętnowanego, stającego się prawdziwym wojownikiem i mężczyzną Łasucha oraz jego obrońcy, a zarazem mentora i przyjaciela, Jepperda.

Momentami mocno dwuznaczna relacja dwójki bohaterów oraz zaskakujące twisty fabularne stanowią najmocniejsze akordy owej uwertury bólu i cierpienia. Równie pozytywne zdanie można powiedzieć o emocjonalnym finale całej historii, a także ukazaniu świata kilkanaście lat po tych feralnych wydarzeniach. Lemire bezbłędnie zaprezentował przemianę, jaka zaszła w Gusie pod wpływem sędziwego sportowca, a także jego niebagatelną rolę w nowej rzeczywistości po apokalipsie. Zachwycają też różne strategie przetrwania w niesprzyjających okolicznościach, odmienne postawy wobec końca świata oraz nasza mroczna natura, która niejednokrotnie daje o sobie znać.

Oszczędna kreska, brawurowe zilustrowanie poszczególnych postaci, duża surowość w ukazaniu opuszczonych miasteczek, fabryk czy wyjałowionej ziemi, a także zimne i ciemne barwy (wszechobecna zgniła zieleń, brąz i różne odcienie szarości) stanowią o sile warstwy graficznej mrocznej serii. Kanadyjczyk udowadnia, że jest nie tylko precyzyjnym scenarzystą, ale także charakterystycznym rysownikiem – okładki poszczególnych rozdziałów oraz nieszablonowa konstrukcja niektórych plansz stanowią tego najlepszy dowód.

„Łasuch” to dzieło niebanalne, dojrzałe, inteligentne i intrygujące, w dodatku o jasnym, humanistycznym przesłaniu. Jeff Lemire ponownie nie zawodzi – to jeden z najlepszych scenarzystów komiksowych, idealnie wpisujący się w kanwę literatury postmodernistycznej. Prosimy o więcej.
Jeff Lemire: „Łasuch. Tom 3” („Sweet Tooth Book 3”). Tłumaczenie: Paulina Braiter. Wydawnictwo Egmont Polska. Warszawa 2019.